4. Тиімді басқару және тұрақты даму

Басқарудың стратегиялық және операциялық деңгейі
С. Ж. Асфендияров атындағы»ҚазҰМУ» КЕАҚ-ны басқарудың стратегиялық және операциялық деңгейлерін айқын белгілеу бойынша ұйымдастыру шаралары қабылданатын болады. Осы деңгейлердің әрқайсысы өз функцияларына назар аударады. Бұл ретте деңгейлердің өзара байланысын болдырмау үшін тұрақты, оның ішінде корпоративтік, олардың арасындағы байланыс құралдары мен арналары ұйымдастырылатын болады.

Ұйымдастыру және басқару құрылымы
Университеттің ұйымдық-функционалдық құрылымы стратегиялық бағыттардың мақсаттары мен міндеттеріне сәйкес құрылатын болады. Кем дегенде үш кеңсе қалыптастырылатын болады: стратегия кеңсесі, ИАДСЖ кеңсесі және даму және активтерді басқару кеңсесі.
Стратегия офисі университеттің стратегиялық деңгейіне қатысты болады. Офистің негізгі функциялары «ҚазҰМУ» КЕАҚ дамуының стратегиялық талдауын жүргізумен шектелмейді. «ҚазҰМУ» КЕАҚ стратегиясы мен құрылымын түзету бойынша ұсыныстарды талдау негізінде енгізу, қажетті саясаттарды әзірлеу; стратегиялық бағыттар бойынша олардың қызметін үйлестіру шеңберінде басқа офистермен тығыз өзара іс-қимыл жасау болып табылады.
Университет провостымен үйлестірілетін ЖАЖЖ ИАДСЖ офисі «ҚазҰМУ» КЕАҚ-да дамыту бойынша стратегияны іс жүзінде жүзеге асырудың орталық буыны болып табылады. С.Ж. Асфендияров атындағы Қазақ ұлттық медицина университетінде сапаны, интернационалдандыруды, жұмыс берушілердің қанағаттануын қамтамасыз ету және білім алушылардың, ПОҚ және ғылыми қызметкерлердің қанағаттануына елеулі үлес қосу.
Активтерді дамыту және басқару офисі экономикалық даму мен қаржылық тұрақтылықты қамтамасыз ету тетіктері мен құралдарын әзірлеуде және енгізуде жетекші офис болады. ЖСАЖ офисімен бірге университет қызметінің түрлі блоктары арасында қолда бар ресурстарды бөлу бойынша жұмыс жүргізілетін болады.
Университет әртүрлі мүдделерінің тепе-теңдігін ескеретін университеттің корпоративтік басқару құрылымын дамытатын болады. Сенат құрылатын болады, ол стратегия шеңберінде академиялық, ғылыми және клиникалық процестерді әзірлеу, бекіту және жүзеге асыруда жетекші буын болады. Университеттің шаруашылық-экономикалық қызметі жөніндегі жоспарларды әзірлеуге және оларды жүзеге асыруға, сондай-ақ Сенат әзірлеген және университет басқармасы бекіткен іс-шараларды материалдық-қаржылық қамтамасыз етуге жауапты универститет кеңесінің рөлі қайта ойластырылатын болады. Университет талдау негізінде тұрақты дамуға ықпал ететін басқа да алқалы органдар құратын болады.

Экономикалық даму және қаржылық тұрақтылық
Университеттің тұрақты дамуының негізгі шарттарының бірі қаржылық тұрақтылық болып табылады, ол университет қызметінің қаншалықты тиімді болуына, соның ішінде оның экономикалық құрамдас бөлігіне байланысты болады. Бұл ретте ресурстардың түсуін ұлғайтуға, сондай-ақ олардың жұмсалуына ұқыпты қарауға назар аударылуы тиіс. Шығыстарға ұқыпты қарау ретінде ресурстарды үнемдеу ғана емес, университет үшін құндылығы бар қаржылық, имидждік немесе дивидендтердің кез келген басқа түрін алу ықтималдығының жоғары дәрежесімен сипатталатын қызметке олардың белсенді теңдестірілген инвестициялауы да түсініледі. Осы тұрғыдан университет нәтижеге бағытталған функционалдық-құндық талдау мен қаржыландыруды қолдануды дамытумен айналысады. Диагностика мен емдеуде ресурс үнемдеуші, инновациялық технологияларды енгізу мәселелеріне үлкен назар аударады.
Еліміздің тұңғыш президенті өзінің 2018 жылғы ақпан айындағы Қазақстан халқына Жолдауында: «білім беру саласын өзінің инвестициялық жобалары мен экспорттық әлеуеті бар экономиканың жеке саласы ретінде қарайтын кез келді»деп атап өтті. Университет оларды әртараптандыру мақсатында қаржыландыру көздерінің тізімін кеңейтуге күш салады. Бұл тізім мыналарды қамтиды, бірақ мұнымен шектелмейді: студенттерді, магистранттарды, резиденттерді гранттық және ақылы оқыту; дипломнан кейінгі білім беру; ғылыми гранттар, оның ішінде шетелдік және жергілікті әріптестермен бірлескен зерттеулер шеңберінде; шетел азаматтарын оқыту. Назар аударатын болсақ, қаражат үлесінің ақылға қонымды шектеріне дейін бірте-бірте азаюы болады, оның көзі басқа, бірінші кезекте ғылым, көздер есебінен ресурстар үлесінің бір мезгілде өсуі кезінде студенттер санының экстенсивті өсуі болып табылады.
Экономикалық даму принципіне табысты көшу міндеті фандрайзингті, функционалдық-құндық талдау әдістерін белсенді енгізуді талап етеді.
Университет зерттеу және дамыту қорын (қорларын), эндаумент-қорды, жұлын құрылымдарын құру мәселелерін бірінші мүмкіндік кезінде мұқият қарайды. Атап айтқанда, профессор-оқытушылар/әкімшілік-басқару құрамының біліктілігін арттыруды және неғұрлым перспективалы ғылыми зерттеулерді қаржыландыруды жүзеге асыруға мүмкіндік беретін білім беру фандрайзингінде эндаумент-қор құру, дарынды студенттерге оқуға ішкі (университеттік) гранттар беру және т. б.

Саясат, бизнес-процестер, операциялық рәсімдер
Университет қызметі үшін, мысалы, интеграцияланған академиялық білім және ғылым, интернационализация, ақпараттық, кадрлық, маркетингтік, әкімшілік және басқа да салаларда қажетті саясат қалыптастырылатын (қолданыстағы бөлігінде қайта қаралатын) және кезең-кезеңімен жетілдірілетін болады. Осы саясатқа енгізілген қағидаттар университеттің бизнес-процестерінде ескерілетін болады, олар өз кезегінде тиісті бизнес-үдерістердің барлық қатысушыларының қол жеткізуі үшін түсінікті және ашық нақты анықталған операциялық процедуралар үшін негіз болады. Университет өзара байланысы бар, университет қызметінің барлық өрісін осындай операциялық рәсімдермен толық жабуға ұмтылатын болады. Операциялық рәсімдердің қарама-қайшылықсыз және синергиясын қамтамасыз ету үшін университеттің барлық деңгейлерінің басшылары оларды әзірлеу кезінде бірлескен қызметке жауапты болады. Бұл үдерістерді үйлестіру университет ректорының (Басқарма төрағасы) басшылығымен болатын сапа мен тәуекелдерді басқару жүйесіне айналады.

Университет бюджетін орталықсыздандыру
Стратегия мақсаттарына қол жеткізу барлық стратегиялық бағыттар бойынша университеттің барлық негізгі және қосалқы құрылымдарының келісілген іс-қимылдарын талап етеді. Осыған байланысты, оның қаржылық құрамдас бөлігін қоса алғанда, мұқият және егжей-тегжейлі жыл сайынғы жоспарлауға көп көңіл бөлінетін болады. Бұл үдерісте қаржы-экономикалық блок үлкен рөлге жатады, ол жоғарыда көрсетілген жоспарлау процесінде Университеттің басқа блоктарымен олардың ұсыныстары мен басымдықтарын ескере отырып ресурстық қамтамасыз ету мүмкіндіктері бойынша бірлескен жұмыс негізінде қолда бар ресурстарға теңдестірілген бөлуді жүргізетін болады. Жоспарлау нәтижесінде бөлінген ресурстарды басқару құқығы университеттің тиісті мүдделі құрылымдарына берілетін болады. Сонымен қатар, құрылымдарға мониторинг пен бағалау көрсеткіштерінің әзірленген жүйесі негізінде мониторингілейтін ресурстарды тиімді пайдалану үшін тиісті жауапкершілік жүктелетін болады. Бюджетті орталықсыздандыру процесін түзету мақсатында оның әлсіз жақтарын тұрақты талдаумен жоспарлы түрде жүргізілетін болады және басқарудың терең деңгейіне дейін түсетін болады.

Цифрландыру
Университет үшін өз деңгейінде медициналық білім беруді дамытудың қажетті шарты онлайн сервистерді, кітапханаларды, аудиторияларды, студенттер мен оқытушылар құрамының дербес электрондық аккаунттарын дамыта отырып, оны толық цифрландыру болып табылады. Цифрландыру сондай-ақ білім мен дағдыларды ашық, сенімді және экономикалық тиімді бақылау, оқу және ғылыми ақпараттық базаны кеңейту мүмкіндіктерін жасайды. Университеттің білім беру және басқа да процестерін цифрландыру өнімсіз шығындарды (қаржылық, материалдық, уақытша) төмендетуге үлес қосады.

Маркетинг және коммерцияландыру
Экономикалық даму мен қаржылық тұрақтылыққа ықпал ететін аса маңызды құралдардың бірі ретінде Университет Қазақстанда да, сондай-ақ университеттің мақсаттары үшін оның мүмкіндіктері тұрғысынан қызығушылық тудыратын елдерде де білім беру қызметтері мен еңбек нарығының қазіргі және болжанатын жай-күйінің маркетинг саласындағы қызметті дамытатын болады. Осы мақсаттар үшін қосымша көмекші құрал форсайттық зерттеулер жүргізу болады.
Университет медициналық білім алуға немесе еліміздің және әлемнің осы аймағының жетекші зерттеу университеттерінің бірінде біліктілігін арттыруға ниет білдірген адамдар үшін тартылыс орны болады. Сондай-ақ бірлескен ғылыми жобаларды ұйымдастыруды және өткізуді қаржыландыруға дайын және ықпал ететін шетелдік ғылыми серіктестердің пулы қалыптастырылатын және кеңейтілетін болады. Бұл өз кезегінде коммерцияландыру арқылы қаржылық түсімдердің маңызды көзі болып табылатын ғылыми өнімнің кеңеюіне әкеледі. Университет мақсаты коммерцияландыруға, оның ішінде өзінің ғылыми-техникалық әзірлемелеріне жәрдемдесу болатын ішкі құрылымды (мысалы, коммерцияландыру кеңсесі) құру бойынша қажетті күш-жігерді жұмсайды және қажетті қадамдар жасайды.

Тиімді еңбекақы төлеу тетіктерін жетілдіру
Университет клиникалық кафедралар мен бейінді клиникалар, ал кейіннен университеттің басқа да құрылымдық бөлімшелері деңгейінде функцияларды ұтымды бөлу схемасын әзірлейді және жетілдіреді. Осы шеңберде тиісті басшылар ставкаларды біріктіру, яғни бөлінген қаражаттың жалпы көлемі шеңберінде және жалпы білім беру, ғылым және клиникалық практиканың үштұғырлығы принципін сақтай отырып, тиісті еңбекақы төлей отырып, қызметкерлер арасында педагогикалық, ғылыми, клиникалық және басқа да жүктемелерді өз бетінше бөлу құқығына ие болады.